Umowa poręczenia

autor: adwokat Wojciech Rudzki

Ostatnia aktualizacja w dniu 30 sierpnia 2025 roku.

Poręczenie to umowa, na podstawie której poręczyciel zobowiązuje się spełnić świadczenie na rzecz wierzyciela, na wypadek gdyby dłużnik nie spełnił go w terminie. Wbrew powszechnemu przekonaniu jest to umowa zawarta pomiędzy poręczycielem i wierzycielem, a nie jednostronna czynność prawna poręczyciela. Istnieją różne rodzaje poręczenia – w tym poręczenie cywilne, poręczenie wekslowe, czy poręczenie bankowe. Po przeczyteniu tego artykułu poznasz odpowiedzi między innymi na następujące pytania:

  • czym jest poręczenie?
  • w jaki sposób zawrzeć umowę poręczenia?
  • do czego zobowiązany jest poręczyciel?
  • kiedy wygasa poręczenie?
  • jakie są rodzaje poręczenia?
  • jaka jest odpowiedzialność małżonka poręczyciela za poręczone długi?

Poręczyciel i wierzyciel zawierają umowę poręczenia, w której poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie dłużnika zobowiązania głównego.

Czym jest poręczenie?

Wbrew powszechnymu przekonaniu, poręczenie nie jest jednostronną czynnością prawną dokonywaną przez poręczyciela, ale umowa zawierana przez co najmniej dwie osoby – wierzyciela i poręczyciela. Jest to dodatkowe zabezpieczenie wierzytelności. Kodeks cywilny reguluje tę umowę w art. 876-887.

Poręczenie jest ściśle powiązane z innym stosunkiem umownym – umową wiążącą wierzyciela i dłużnika, bo w umowie poręczenia poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela do świadczenia na wypadek, gdyby dłużnik nie wykonał zobowiązania na rzecz wierzyciela.

Istnieją różne rodzaje poręczenia:

  • poręczenie cywilne
  • podporęczenie
  • poręczenie bankowe
  • poręczenie kredytowe
  • poręczenie wekslowe

Jak udzielić poręczenia?

Strony umowy poręczenia

Umowa poręczenia może być zawarta bez zgody, a nawet bez wiedzy dłużnika. Stronami umowy poręczenia są wierzyciel oraz poręczyciel, a po obu stronach może występować po kilka osób. Mogą nimi być zarówno osoby fizyczne, jak i osoby prawne.

Umowa poręczenia może być zawarta przez pełnomocnika. Pełnomocnictwo do zawarcia takiej umowy po stronie poręczyciela powinno być pod rygorem nieważności udzielone na piśmie, o czym przesądza art. 99 § 1 w zw. z art. 876 § 2 Kodeksu cywilnego. Jeżeli pełnomocnik poręczyciela zawierając umowę przekroczy określony w pełnomocnictwie zakres umocowania, poręczyciel powinien potwierdzić zawarcie umowy poręczenia. Jeżeli poręczyciel odmówi potwierdzenia, umowa jest nieważna, więc wierzyciel nie będzie mógł dochodzić świadczenia od poręczyciela.

Zgodnie z art. 15 § 1 Kodeksu spółek handlowych, do zawarcia umowy poręczenia przez spółkę kapitałową z członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, prokurentem, likwidatorem albo na rzecz którejkolwiek z tych osób, konieczne jest uzyskanie zgody w uchwale zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia. Podobnie jest w przypadku spółek zależnych (art. 15 § 2 Kodeksu spółek handlowych), które do zawarcia umowy poręczenia z członkiem zarządu, prokurentem lub likwidatorem spółki dominującej potrzebują zgody zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia spółki dominującej. Jeżeli umowa zostanie zawarta bez wymaganej zgody, nie wywoła skutków, chyba że zgromadzenie wspólników albo walne zgromadzenie podejmie uchwałę o potwierdzeniu zawartej bez zgody umowy poręczenia.

Forma umowy poręczenia

Oświadczenie woli poręczyciela o zobowiązaniu się do świadczenia na rzecz wierzyciela musi zostać pod rygorem nieważności złożone w formie pisemnej. Oświadczenie w innej niższej formie, na przykład złożone ustnie, nie rodzi skutków prawnych. Dopuszczalne jest natomiast złożenie oświadczenia w wyższej formie – np. z podpisem notarialnie poświadczonym, czy w formie aktu notarialnego.

Wierzyciel może złożyć swoje oświadczenie w dowolny sposób – prawo nie wymaga zachowania formy szczególnej, może być ono złożone nawet w sposób dorozumiany, na przykład tylko poprzez przyjęcie pisemnego oświadczenia poręczyciela.

W praktyce umowa poręczenia jest zawierana najczęściej w formie pisemnej. Zdarza się także zawieranie umowy poręczenia w formie aktu notarialnego, zwłaszcza jeżeli jest połączone ze złożeniem przez poręczyciela oświadczenia o poddaniu się rygorowi egzekucji co do zapłaty należności wynikających z umowy poręczenia.

Oświadczenie poręczyciela powinno być pod rygorem nieważności złożone w formie pisemnej.

Treść umowy poręczenia

Oświadczenie poręczyciela powinno w dostateczny sposób wyrażać wolę udzielenia poręczenia oraz określać dokładnie osobę dłużnika głównego oraz dług główny. Jest to szczególnie istotne ze względu na akcesoryjny charakter zobowiązania poręczyciela, gdyż zobowiązanie poręczyciela jest zawsze zależne od głównego zobowiązania między wierzycielem a dłużnikiem i nie można tego zmienić.

Umowa poręczenia powinna dokładnie określać, kto występuje po stronie wierzyciela, a kto po stornie poręczyciela. Powinna zawierać dane osobowe osoby fizycznej, takie jak imię i nazwisko, data urodzenia, adres zamieszkania, czy numer ewidencyjny dokumentu tożsamości. Gdy stroną umowy jest osoba prawna, należy wskazać numer wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego bądź Numer Identyfikacji Podatkowej oraz adres siedziby.

Kwestia odpłatności umowy nie jest unormowana przepisami prawa. Można więc swobodnie zdecydować, czy umowa będzie odpłatna czy nieodpłatna. Jeśli strony nie postanowią w umowie o odpłatności, będzie ona nieodpłatna.

Za jaką wierzytelność można poręczyć?

Przedmiotem poręczenia może być wierzytelność pieniężną lub niepieniężną. Poręczenie za wierzytelność pieniężną może dotyczyć długu, który wynika z umów (np. z umowy pożyczki), czy z innych zdarzeń prawnych (np. zobowiązań alimentacyjnych, odszkodowania z tytułu czynów niedozwolonych). W przypadku wierzytelności niepieniężnych, poręczyciel odpowiada wobec wierzyciela za ewentualne odszkodowanie za niewykonanie przez dłużnika głównego zobowiązania, które może polegać na przykład na wykonaniu usługi. Nie można objąć poręczeniem wszystkich, bliżej nieokreślonych, zobowiązań danego dłużnika głównego.

Poręczenie za dług przyszły

Zgodnie z art. 878 § 1 Kodeksu cywilnego, można poręczyć za dług przyszły. Oznacza to, że poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela świadczyć do wielkości długu, która nie jest jeszcze znana.

Aby takie poręczenie za dług przyszły wywoływało skutki, trzeba w umowie poręczenia dokładnie oznaczyć z góry wysokość, do jakiej będzie odpowiadał poręczyciel, można również określić termin, do kiedy będzie obowiązywało poręczenie. Jeśli ten termin nie zostanie wskazany, takie bezterminowe poręczenie za dług przyszły może być przed powstaniem długu odwołane w każdym czasie, co dopuszcza art. 876 § 2 Kodeksu cywilnego. Odwołanie następuje w drodze oświadczenia woli poręczyciela skierowanego do wierzyciela w formie pisemnej.

Jaki jest zakres odpowiedzialności poręczyciela?

Odpowiedzialność poręczyciela reguluje art. 879 Kodeksu cywilnego. O zakresie zobowiązania wynikającym dla poręczyciela z umowy poręczenia rozstrzyga każdoczesny zakres zobowiązania dłużnika głównego. Poręczyciel odpowiada więc względem wierzyciela za pierwotny dług dłużnika (na przykład do kwoty udzielonej pożyczki) oraz za wszelkie ustawowe lub umowne skutki niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez dłużnika głównego. W ten sposób zwiększyć zobowiązanie poręczyciela może na przykład konieczność zapłaty odsetek, odszkodowania, czy kary umownej.

W umowie poręczenia można ograniczyć odpowiedzialność poręczyciela, zawierając postanowienie, którym poręczyciel zobowiązuje się wobec wierzyciela do części zobowiązania dłużnika (na przykład do 60% wysokości zobowiązania) albo do oznaczonej wysokości (na przykład do kwoty 20.000 złotych). Można również określić czas trwania zobowiązania poręczyciela, o czym przesądził Sąd Najwyższy. W ten sposób, po upływie wskazanego terminu, zobowiązanie poręczyciela wygasa, nawet jeśli zobowiązanie główne dłużnika trwa nadal.

Dłużnik i wierzyciel nie mogą zwiększyć zobowiązania poręczyciela po dokonaniu poręczenia. Na poręczyciela nie można nakładać dodatkowych obowiązków bez jego woli. Dłużnik i wierzyciel mogą zmniejszyć zakres zobowiązania poręczyciela poprzez zawarcie umowy, która zmniejszy zobowiązanie główne.

Poręczyciel i wierzyciel zawarli umowę bezterminowego poręczenia, zgodnie z którą poręczyciel może przed powstaniem długu odwołać porękę, a wierzyciel może egzekwować wykonanie zobowiązania dopiero gdy dłużnik zobowiązania nie wykonał i po bezskutecznej próbie uzyskania świadczenia od dłużnika zobowiązania - wówczas dług poręczyciela stanie się wymagalny.

Kiedy poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności za dług?

Poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności, gdy umowa będąca źródłem zobowiązania jest nieważna. Umowa może być nieważna na przykład z powodu braku zdolności do czynności prawnych stron zobowiązania głównego (zdolność do nabywania praw i zaciągania zobowiązań).

Wyjątek od tej zasady jest przewidziany w art. 877 Kodeksu cywilnego. Gdy poręczyciel w chwili zawarcia umowy poręczenia wiedział o braku zdolności do czynności prawnych dłużnika głównego lub z łatwością mógł się o tym dowiedzieć, powinien spełnić świadczenie jako dłużnik główny. W tej sytuacji poręczyciela nie dotyczy już zasada odpowiedzialności akcesoryjnej, czyli jego zobowiązanie istnieje niezależnie od istnienia zobowiązania głównego.

Oprócz tego, poręczycielowi przysługuje uprawnienie do ponaglenia, aby wierzyciel wezwał dłużnika do spełnienia świadczenia albo w najbliższym terminie dokonał wypowiedzenia umowy, jeśli termin płatności długu nie został oznaczony w umowie bądź płatność długu zależy od wypowiedzenia umowy. Poręczyciel może żądać ponaglenia po upływie 6 miesięcy od daty poręczenia. W przypadku poręczenia za dług przyszły, poręczyciel może po upływie 6 miesięcy od daty powstania długu żądać wezwania dłużnika przez wierzyciela do zapłaty albo dokonał wypowiedzenia z najbliższym terminem. Żądanie poręczyciela może zostać złożone w dowolnej formie. Wierzyciel powinien je wykonać bez zbędnej zwłoki. Jeśli jednak nie uczyni zadość powyższemu żądaniu, zobowiązanie poręczyciela wygasa z mocy prawa i nie ponosi on odpowiedzialności.

Realizacja poręczenia

Sposób realizacji zobowiązania poręczyciela strony mogą uregulować w umowie bądź opierać się na przepisach Kodeksu cywilnego. W umowie kwestię odpowiedzialności można określić na przykład w taki sposób, że dług poręczyciela stanie się wymagalny dopiero po bezskutecznej próbie uzyskania świadczenia od dłużnika.

Natomiast zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego (art. 876 § 1), wierzyciel może domagać się od poręczyciela wykonania zobowiązania od momentu, gdy dłużnik główny opóźnia się z wykonaniem zobowiązania. Wierzyciel powinien zawiadomić niezwłocznie poręczyciela, gdy dłużnik opóźnia się z wykonaniem zobowiązania. Ten obowiązek nakłada art. 880 Kodeksu cywilnego. Gdy tego nie zrobi, ponosi odpowiedzialność za szkodę, jaką poręczyciel poniósł przez brak zawiadomienia go o opóźnieniu dłużnika, zgodnie z ogólnymi zasadami prawa cywilnego (na zasadach z art. 471 Kodeksu cywilnego). Przede wszystkim chodzi tu o niekorzystne konsekwencje związane z brakiem możliwości wcześniejszego zaspokojenia wierzyciela (na przykład konieczność zapłaty odsetek), do czego poręczyciel był zobowiązany w ramach umowy poręczenia. Prawo nie określa wymaganej formy zawiadomienia poręczyciela. Może to nastąpić w dowolny sposób, także za pomocą elektronicznych form komunikacji, na przykład mailowo. Dobrym rozwiązaniem będzie wybór takiej formy zawiadomienia poręczyciela, która daje możliwość uzyskania dowodu dokonania tego zawiadomienia, na przykład w formie potwierdzenia nadania listu poleconego, czy zwrotnego potwierdzenia odbioru. Może to oszczędzić ewentualnych trudności dowodowych podczas dochodzenia roszczenia przed sądem.

Odpowiedzialność solidarna poręczyciela

Jeżeli między stronami umowy nie uregulowano tego inaczej, na mocy art. 881 Kodeksu cywilnego, poręczyciel odpowiada wobec wierzyciela jako współdłużnik solidarny. Oznacza to, że wierzyciel może pozwać poręczyciela, samego lub razem z dłużnikiem głównym, o wykonanie całości lub części zobowiązania. Jeśli jest kilku poręczycieli, zgodnie z art. 881 Kodeksu cywilnego ich odpowiedzialność wobec wierzyciela jest solidarna. Wierzyciel może więc żądać zaspokojenia od wszystkich poręczycieli łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna.

Przypozwanie dłużnika

Gdy wierzyciel wystąpił przeciwko poręczycielowi z roszczeniem z tytułu poręczenia, poręczyciel powinien bez zbędnej zwłoki zawiadomić o tym fakcie dłużnika i wezwać go do udziału w sprawie. Jeśli wierzyciel wniósł pozew przeciwko poręczycielowi, wezwanie dłużnika do udziału w sprawie będzie stanowiło przypozwanie – element prawa procesowego, opisany w art. 84-85 Kodeksu postępowania cywilnego.

Aby przypozwać dłużnika należy złożyć stosowne pismo procesowe w sądzie, w którym trzeba wskazać przyczynę wezwania do udziału w sprawie i stan sprawy. Po otrzymaniu takiego wezwania dłużnik ma możliwość przystąpienia do postępowania między stronami umowy poręczenia w charakterze interwenienta ubocznego, aż do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji. Dzięki temu dłużnik może podejmować wszelkie czynności procesowe, dopuszczalne według stanu sprawy, oraz podnosić wszelkie zarzuty, jakie przysługują mu wobec wierzyciela.

Jeżeli mimo wezwania dłużnik nie przystąpi do postępowania, traci on możliwość podniesienia w sporze z poręczycielem zarzutów, które służyły mu przeciwko wierzycielowi, ale nie były znane poręczycielowi i nie zostały przez niego wykorzystane w sporze z wierzycielem.

Zawarcie umowy poręczenia powoduje, że wierzyciel może domagać się spełnienia świadczenia zarówno od dłużnika głównego, jak i od poręczyciela.

Zarzuty wobec wierzyciela

Art. 883 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że poręczyciel może podnieść wobec wierzyciela wszystkie zarzuty przysługujące dłużnikowi głównemu. Nie traci tej możliwości chociażby dłużnik zrzekł się ich albo uznał roszczenie wierzyciela, co gwarantuje art. 883 § 2 Kodeksu cywilnego. W szczególności poręczyciel może podnieść, że:

  • nie nadszedł jeszcze termin płatności długu
  • zobowiązanie wzajemne nie zostało spełnione przez wierzyciela
  • wierzyciel przyczynił się do powstania szkody
  • przedmiot świadczenia ma wady
  • roszczenie wierzyciela się przedawniło
  • wierzyciel został już zaspokojony

Poręczyciel może również podnosić tak zwane zarzuty osobiste – czyli zarzuty przysługujące mu wobec wierzyciela niezależnie od tego, czy przysługują one dłużnikowi głównemu. Może więc powoływać się na wady oświadczenia woli, upływ terminu związania, przedawnienie roszczeń, potrącenie. W przypadku śmierci dłużnika, poręczyciel nie może powoływać się na ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy wynikające z przepisów prawa spadkowego. Uprawnienia te przysługują jedynie spadkobiercom dłużnika, którzy odziedziczyli jego dług.

Skutki spełnienia świadczenia przez poręczyciela w miejsce dłużnika głównego

Po spełnieniu świadczenia poręczyciel powinien niezwłocznie zawiadomić dłużnika o dokonanej przez siebie zapłacie długu. Ta regulacja, zawarta w art. 885 Kodeksu cywilnego, ma zapobiegać podwójnemu spełnieniu świadczenia na rzecz wierzyciela. Najlepiej dokonać tego w takiej formie, która umożliwia uzyskanie potwierdzenia, że dłużnik otrzymał zawiadomienie (na przykład list ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru). Poręczyciel nie będzie mógł żądać od dłużnika zwrotu spełnionego osobiście świadczenia, gdy nie dokonał zawiadomienia, a dłużnik zobowiązanie wykonał. Jeżeli dłużnik wiedział o spełnieniu świadczenia przez poręczyciela i mimo to sam też wykonał zobowiązanie na rzecz wierzyciela (a więc działał w złej wierze), poręczyciel może domagać się zwrotu od dłużnika głównego.

Obowiązek zawiadomienia o spełnieniu świadczenia obciąża także dłużnika głównego wobec poręczyciela, jeżeli umowę poręczenia zawarto za wiedzą dłużnika (art. 886 Kodeksu cywilnego). Zawiadomienie może być dokonane w dowolnej formie, najlepiej takiej, dzięki której dłużnik będzie miał potwierdzenie, że zawiadomienie dotarło do poręczyciela. Gdy dłużnik nie zawiadomi poręczyciela, a poręczyciel wykonał zobowiązanie na rzecz wierzyciela, może on domagać się od dłużnika głównego zwrotu spełnionego świadczenia. Nie może jednak żądać zwrotu, jeżeli działał w złej wierze, czyli gdy wiedział o wcześniejszym spełnieniu świadczenia przez dłużnika głównego.

Skutkiem zaspokojenia wierzyciela jest przede wszystkim zwolnienie poręczyciela ze zobowiązania. Dług główny jednak nie wygasa. W tej sytuacji stanie się on niejako wierzytelnością poręczyciela w stosunku do dłużnika. W związku z tym poręczyciel może żądać od dłużnika zwrotu tego wszystkiego, co sam świadczył. Roszczenie poręczyciela do dłużnika o zwrot dokonanego na rzecz wierzyciela świadczenia przedawni się wtedy, gdy przedawniłoby się terminie roszczenie wierzyciela wobec dłużnika. Jeśli umowa poręczenia obejmowała jedynie część zobowiązania głównego, wierzyciel co do pozostałej części świadczenia ma pierwszeństwo zaspokojenia przed wierzytelnością, która przeszła na poręczyciela wskutek częściowej zapłaty.

Poręczenie udzielone zostało na zasadach określonych przez Kodeks cywilny, w umowie poręczenia brak odmiennych zastrzeżeń poręczyciela i wierzyciela, więc wierzyciel, na wypadek gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał, może go dochodzić przed sądem.

Kiedy poręczenie wygasa?

Do wygaśnięcia zobowiązania poręczyciela z tytułu umowy poręczenia dochodzi wraz z wygaśnięciem zobowiązania głównego. Wygasa ono w przypadku:

  • wykonania zobowiązania
  • potrącenia, zwolnienia z długu, a także odnowienia, chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie poręczenia (art. 498-508 Kodeksu cywilnego)
  • skutecznego złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego (art. 467 Kodeksu cywilnego)
  • świadczenia w miejsce wykonania
  • następczej niemożliwości świadczenia

Zobowiązanie poręczyciela wynikające z umowy poręczenia wygasa również w razie przejęcia długu (w razie wstąpienia osoby trzeciej na miejsce dłużnika), chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie zabezpieczenia. Zobowiązanie poręczyciela może również wygasnąć na skutek innych zdarzeń określonych w umowie. Dopuszczalne jest także zwolnienie poręczyciela z odpowiedzialności. Następuje to poprzez umowę między poręczycielem a wierzycielem. W przypadku poręczenia za dług, którego termin płatności nie został oznaczony, bądź zależy od wypowiedzenia, poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności również gdy wierzyciel nie wezwał dłużnika do spełnienia świadczenia albo w najbliższym terminie dokonał wypowiedzenia.

Natomiast umowa poręczenia nie wygasa w przypadku przelewu wierzytelności, o którym mowa w art. 509 § 2 Kodeksu cywilnego. Przelew wierzytelności polega na przeniesieniu wierzytelności na osobę trzecią. Do dokonania tej czynności nie potrzeba zgody dłużnika ani poręczyciela. Zobowiązanie poręczyciela trwa również w przypadku innego niż określone w umowie świadczenia w miejsce wykonania zobowiązania. Poręczyciel jest wtedy odpowiedzialny wobec wierzyciela z tytułu rękojmi za wady przedmiotu świadczenia.

Poręczenie przez małżonka

Jeżeli poręczycielem jest małżonek, pozostający w małżeńskiej wspólności majątkowej, odpowiedzialność z tytułu poręczenia obciąża tylko majątek osobisty małżonka będącego poręczycielem, a także wynagrodzenie za pracę lub dochody uzyskane przez z innej działalności zarobkowej oraz korzyści uzyskane z praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz innych praw twórcy (ograniczenie takie wynika z art. 41 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).

Prowadzenie egzekucji z majątku wspólnego poręczyciela (na zasadach ogólnych, to jest poza składniki wskazane w art. 41 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego) jest możliwe tylko po uzyskaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi poręczyciela z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową. Uzyskanie takiej klauzuli wykonalności (zgodnie z art. 787 Kodeksu postępowania cywilnego) jest możliwe tylko jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność wynika z umowy poręczenia zawartej za zgodą małżonka dłużnika.

Małżonkowie mogą również udzielić poręczenia wspólnie (oboje występują w umowie jako poręczyciele). Odpowiadają wtedy względem wierzyciela zarówno majątkami osobistymi, jak i majątkiem wspólnym. Jeżeli między małżonkami została ustanowiona rozdzielność majątkowa, udzielenie poręczenia przez jednego z nich nie powoduje powstania odpowiedzialności drugiego małżonka.

Małżonkowie zadecydowali o odpłatności poręczenia, którą to czynnością prawną dokonaną wspólnie zobowiązali się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie

Inne rodzaje poręczenia

Podporęczenie

Dopuszczalne jest zawarcie umowy podporęczenia, czyli poręczenia za zobowiązanie poręczyciela (inaczej mówiąc poręczenie za cudze poręczenie albo za innego poręczyciela). Polega ono na tym, że podporęczyciel poręcza za dług poręczyciela.

Umowę podporęczenia zawiera się na tych samych zasadach, co umowę poręczenia cywilnego. Podporęczyciel odpowiada wraz z poręczycielem bezpośrednio wobec wierzyciela. Natomiast roszczenia zwrotne przysługują podporęczycielowi wyłącznie wobec poręczyciela, a nie wobec dłużnika głównego, jak ma to miejsce w przypadku poręczenia cywilnego.

Poręczenie bankowe

Poręczenie bankowe jest regulowane przez Prawo bankowe (art. 80-84 i 87 Prawa bankowego) oraz przepisy Kodeksu cywilnego, na mocy odesłania z art. 84 Prawa bankowego. Zobowiązanie banku może mieć charakter wyłącznie zobowiązania pieniężnego.

Prawo bankowe wprowadza w art. 83 możliwość potwierdzenia poręczenia. W tym przypadku, gdy bank potwierdzi dokonane poręczenie, roszczenia z umowy poręczenia można kierować do poręczyciela, do banku, który to poręczenie potwierdził, lub do obu łącznie, aż do momentu całkowitego zaspokojenia roszczeń wierzyciela.

Termin przedawnienia roszczeń z tytułu poręczenia bankowego wynosi 6 lat od dnia wymagalności poręczenia, zgodnie z art. 87 Prawa budowlanego. Do tego stosuje się również zasadę określoną w art. 118 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którą koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.

Poręczenie kredytowe

W obrocie prawnym funkcjonuje również instytucja poręczenia kredytowego. Dokonuje się go na zasadach dotyczących poręczenia cywilnego przed udzieleniem kredytu dłużnikowi. Dokonanie poręczenia kredytowego umożliwia osobie, za którą udzielane jest poręczenie, zaciągnięcie kredytu, zwłaszcza w przypadku, gdy kredytobiorca nie ma zdolności kredytowej. Poręczyciel zobowiązuje się w takiej umowie wykonać zobowiązanie na wypadek gdyby kredytobiorca nie spłacił kredytu.

Poręczenie wekslowe

Prawo wekslowe w art. 30 dopuszcza również poręczenie wekslowe, zwane awalem. Poręczyciel zabezpiecza w ten sposób zapłatę części lub całej sumy wekslowej. Takie poręczenie nie ma charakteru akcesoryjnego względem zabezpieczanej wierzytelności. Poręczyciel jest zobowiązany wobec wierzyciela niezależnie od istnienia zobowiązania między wierzycielem a dłużnikiem.