Autor: adwokat Wojciech Rudzki·Ostatnia aktualizacja: 19 lipca 2026Umowa poręczenia
Poręczenie to umowa, w której poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał w terminie. Wbrew powszechnemu przekonaniu jest to umowa zawarta pomiędzy poręczycielem i wierzycielem, a nie jednostronna czynność prawna poręczyciela. Istnieją różne rodzaje poręczenia - w tym poręczenie cywilne, poręczenie wekslowe, czy poręczenie bankowe. Po przeczytaniu tego artykułu poznasz odpowiedzi między innymi na następujące pytania:
- czym jest poręczenie?
- w jaki sposób zawrzeć umowę poręczenia?
- do czego zobowiązany jest poręczyciel?
- kiedy wygasa poręczenie?
- kiedy przedawniają się roszczenia z umowy poręczenia?
- jakie są rodzaje poręczenia?
- jaka jest odpowiedzialność małżonka poręczyciela za poręczone długi?
Czym jest poręczenie?
Wbrew powszechnemu przekonaniu, poręczenie nie jest jednostronną czynnością prawną dokonywaną przez poręczyciela, ale umową zawieraną przez co najmniej dwie osoby - wierzyciela i poręczyciela. Jest to dodatkowe zabezpieczenie wierzytelności. Kodeks cywilny reguluje tę umowę w art. 876-887.
Poręczenie jest ściśle powiązane z innym stosunkiem umownym - umową wiążącą wierzyciela i dłużnika. Przez umowę poręczenia poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby dłużnik zobowiązania nie wykonał (art. 876 § 1 Kodeksu cywilnego).
Z tego powiązania wynika akcesoryjny charakter poręczenia - zobowiązanie poręczyciela jest zależne od istnienia i zakresu zobowiązania głównego.
Istnieją różne rodzaje poręczenia:
- poręczenie cywilne
- podporęczenie
- poręczenie bankowe
- poręczenie kredytowe
- poręczenie wekslowe
Jak udzielić poręczenia?
Jakie są strony umowy poręczenia?
Umowa poręczenia może być zawarta bez zgody, a nawet bez wiedzy dłużnika. Stronami umowy poręczenia są wierzyciel oraz poręczyciel, a po obu stronach może występować po kilka osób. Mogą nimi być zarówno osoby fizyczne, jak i osoby prawne.
Umowa poręczenia może być zawarta przez pełnomocnika. Pełnomocnictwo do zawarcia takiej umowy po stronie poręczyciela powinno być pod rygorem nieważności udzielone na piśmie, o czym przesądza art. 99 § 1 w zw. z art. 876 § 2 Kodeksu cywilnego.
Jeżeli pełnomocnik poręczyciela zawierając umowę przekroczy określony w pełnomocnictwie zakres umocowania, poręczyciel powinien potwierdzić zawarcie umowy poręczenia. Jeżeli poręczyciel odmówi potwierdzenia, umowa jest nieważna, więc wierzyciel nie będzie mógł dochodzić świadczenia od poręczyciela.
Czy na udzielenie poręczenia jest potrzebna zgoda spółki?
Zgodnie z art. 15 § 1 Kodeksu spółek handlowych, do zawarcia umowy poręczenia przez spółkę kapitałową z członkiem zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej, prokurentem, likwidatorem albo na rzecz którejkolwiek z tych osób, konieczne jest uzyskanie zgody w uchwale zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia.
Podobnie jest w przypadku spółek zależnych (art. 15 § 2 Kodeksu spółek handlowych), które do zawarcia umowy poręczenia z członkiem zarządu, prokurentem lub likwidatorem spółki dominującej potrzebują zgody zgromadzenia wspólników albo walnego zgromadzenia spółki dominującej.
Jeżeli umowa poręczenia zostanie zawarta bez wymaganej zgody, nie wywoła skutków, chyba że zgromadzenie wspólników albo walne zgromadzenie podejmie uchwałę o potwierdzeniu zawartej bez zgody umowy poręczenia.
W jakiej formie powinna być zawarta umowa poręczenia?
Oświadczenie woli poręczyciela o zobowiązaniu się do świadczenia na rzecz wierzyciela musi zostać pod rygorem nieważności złożone w formie pisemnej. Oświadczenie poręczyciela złożone w innej, niższej formie - na przykład ustnie - nie rodzi skutków prawnych.
Dopuszczalne jest natomiast złożenie oświadczenia w wyższej formie - np. z podpisem notarialnie poświadczonym, czy w formie aktu notarialnego.
Wierzyciel może złożyć swoje oświadczenie w dowolny sposób - prawo nie wymaga zachowania formy szczególnej, może być ono złożone nawet w sposób dorozumiany, na przykład tylko poprzez przyjęcie pisemnego oświadczenia poręczyciela.
W praktyce umowa poręczenia jest zawierana najczęściej w formie pisemnej. Zdarza się także zawieranie umowy poręczenia w formie aktu notarialnego, zwłaszcza jeżeli jest połączone ze złożeniem przez poręczyciela oświadczenia o poddaniu się egzekucji co do zapłaty należności wynikających z umowy poręczenia.
Jaka jest treść umowy poręczenia?
Oświadczenie poręczyciela powinno w dostateczny sposób wyrażać wolę udzielenia poręczenia oraz określać dokładnie osobę dłużnika głównego oraz dług główny. Jest to szczególnie istotne ze względu na akcesoryjny charakter zobowiązania poręczyciela, gdyż zobowiązanie poręczyciela jest zawsze zależne od głównego zobowiązania między wierzycielem a dłużnikiem i nie można tego zmienić.
Umowa poręczenia powinna dokładnie określać, kto występuje po stronie wierzyciela, a kto po stronie poręczyciela. Powinna zawierać dane osobowe osoby fizycznej, takie jak imię i nazwisko, data urodzenia, adres zamieszkania, czy numer ewidencyjny dokumentu tożsamości.
Gdy stroną umowy jest osoba prawna, należy wskazać numer wpisu do Krajowego Rejestru Sądowego bądź Numer Identyfikacji Podatkowej oraz adres siedziby.
Kwestia odpłatności umowy poręczenia nie jest unormowana przepisami prawa. Można więc swobodnie zdecydować, czy umowa poręczenia będzie odpłatna czy nieodpłatna. Jeśli strony nie postanowią w umowie o odpłatności, będzie ona nieodpłatna.
Za jaką wierzytelność można poręczyć?
Przedmiotem poręczenia może być wierzytelność pieniężna lub niepieniężna. Poręczenie za wierzytelność pieniężną może dotyczyć długu, który wynika z umów (np. z umowy pożyczki), czy z innych zdarzeń prawnych (np. zobowiązań alimentacyjnych, odszkodowania z tytułu czynów niedozwolonych).
W przypadku wierzytelności niepieniężnych, poręczyciel odpowiada wobec wierzyciela za ewentualne odszkodowanie za niewykonanie przez dłużnika głównego zobowiązania, które może polegać na przykład na wykonaniu usługi. Nie można objąć poręczeniem wszystkich, bliżej nieokreślonych, zobowiązań danego dłużnika głównego.
Czy jest możliwe poręczenie za dług przyszły?
Zgodnie z art. 878 § 1 Kodeksu cywilnego, można poręczyć za dług przyszły. Oznacza to, że poręczyciel zobowiązuje się względem wierzyciela świadczyć do wielkości długu, która nie jest jeszcze znana.
Aby takie poręczenie za dług przyszły wywoływało skutki, trzeba w umowie poręczenia dokładnie oznaczyć z góry wysokość, do jakiej będzie odpowiadał poręczyciel. Można również określić termin, do kiedy będzie obowiązywało poręczenie.
Czy jest możliwe odwołanie bezterminowego poręczenia?
Jeśli termin obowiązywania poręczenia za dług przyszły nie zostanie wskazany, takie bezterminowe poręczenie może być przed powstaniem długu odwołane w każdym czasie, co dopuszcza art. 878 § 2 Kodeksu cywilnego.
Odwołanie następuje w drodze oświadczenia poręczyciela skierowanego do wierzyciela w formie pisemnej. Po powstaniu długu odwołanie poręczenia nie jest już możliwe.
Jaki jest zakres odpowiedzialności poręczyciela?
Odpowiedzialność poręczyciela reguluje art. 879 Kodeksu cywilnego. O zakresie zobowiązania wynikającym dla poręczyciela z umowy poręczenia rozstrzyga każdoczesny zakres zobowiązania dłużnika głównego.
Poręczyciel odpowiada więc względem wierzyciela za pierwotny dług dłużnika (na przykład do kwoty udzielonej pożyczki) oraz za wszelkie ustawowe lub umowne skutki niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania przez dłużnika głównego. W ten sposób zwiększyć zobowiązanie poręczyciela może na przykład konieczność zapłaty odsetek, odszkodowania, czy kary umownej.
W umowie poręczenia można ograniczyć odpowiedzialność poręczyciela, zawierając postanowienie, którym poręczyciel zobowiązuje się wobec wierzyciela do części zobowiązania dłużnika (na przykład do 60% wysokości zobowiązania) albo do oznaczonej wysokości (na przykład do kwoty 20 000 zł).
Można również określić czas trwania zobowiązania poręczyciela, o czym przesądził Sąd Najwyższy. W ten sposób, po upływie wskazanego terminu, zobowiązanie poręczyciela wygasa, nawet jeśli zobowiązanie główne dłużnika trwa nadal.
Dłużnik i wierzyciel nie mogą zwiększyć zobowiązania poręczyciela po dokonaniu poręczenia (art. 879 § 2 Kodeksu cywilnego). Na poręczyciela nie można nakładać dodatkowych obowiązków bez jego woli. Dłużnik i wierzyciel mogą natomiast zmniejszyć zakres zobowiązania poręczyciela poprzez zawarcie umowy, która zmniejszy zobowiązanie główne.
Kiedy poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności za dług?
Nieważność zobowiązania głównego
Poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności, gdy umowa będąca źródłem zobowiązania jest nieważna. Umowa może być nieważna na przykład z powodu braku zdolności do czynności prawnych po stronie dłużnika głównego.
Wyjątek od tej zasady jest przewidziany w art. 877 Kodeksu cywilnego. Gdy poręczyciel w chwili zawarcia umowy poręczenia wiedział o braku zdolności do czynności prawnych dłużnika głównego lub z łatwością mógł się o tym dowiedzieć, powinien spełnić świadczenie jako dłużnik główny. W tej sytuacji poręczyciela nie dotyczy już zasada odpowiedzialności akcesoryjnej, czyli jego zobowiązanie istnieje niezależnie od istnienia zobowiązania głównego.
Uprawnienie poręczyciela do ponaglenia wierzyciela
Jeżeli termin płatności długu nie został oznaczony w umowie albo płatność długu zależy od wypowiedzenia umowy, poręczycielowi przysługuje uprawnienie do ponaglenia wierzyciela. Zgodnie z art. 882 Kodeksu cywilnego, poręczyciel może żądać, aby wierzyciel wezwał dłużnika do zapłaty albo z najbliższym terminem dokonał wypowiedzenia.
Z żądaniem tym poręczyciel może wystąpić po upływie sześciu miesięcy od daty poręczenia, a jeżeli poręczył za dług przyszły - po upływie sześciu miesięcy od daty powstania długu.
Żądanie poręczyciela może zostać złożone w dowolnej formie. Jeśli wierzyciel nie uczyni zadość powyższemu żądaniu, zobowiązanie poręczyciela wygasa z mocy prawa i nie ponosi on odpowiedzialności.
Realizacja poręczenia
Sposób realizacji zobowiązania poręczyciela strony mogą uregulować w umowie poręczenia bądź opierać się na przepisach Kodeksu cywilnego. W umowie kwestię odpowiedzialności można określić na przykład w taki sposób, że dług poręczyciela stanie się wymagalny dopiero po bezskutecznej próbie uzyskania świadczenia od dłużnika.
Jeżeli strony nie umówiły się inaczej, wierzyciel może domagać się od poręczyciela wykonania zobowiązania od momentu, gdy dłużnik główny opóźnia się z wykonaniem zobowiązania.
Zawiadomienie poręczyciela o opóźnieniu dłużnika
Wierzyciel powinien zawiadomić niezwłocznie poręczyciela, gdy dłużnik opóźnia się z wykonaniem zobowiązania. Ten obowiązek nakłada art. 880 Kodeksu cywilnego.
Gdy wierzyciel tego nie zrobi, ponosi odpowiedzialność za szkodę, jaką poręczyciel poniósł przez brak zawiadomienia go o opóźnieniu dłużnika, zgodnie z ogólnymi zasadami prawa cywilnego (na zasadach z art. 471 Kodeksu cywilnego). Przede wszystkim chodzi tu o niekorzystne konsekwencje związane z brakiem możliwości wcześniejszego zaspokojenia wierzyciela (na przykład konieczność zapłaty odsetek), do czego poręczyciel był zobowiązany w ramach umowy poręczenia.
Prawo nie określa wymaganej formy zawiadomienia poręczyciela. Może to nastąpić w dowolny sposób, także za pomocą elektronicznych form komunikacji, na przykład mailowo.
Dobrym rozwiązaniem będzie wybór takiej formy zawiadomienia poręczyciela, która daje możliwość uzyskania dowodu dokonania tego zawiadomienia, na przykład w formie potwierdzenia nadania listu poleconego, czy zwrotnego potwierdzenia odbioru. Może to oszczędzić ewentualnych trudności dowodowych podczas dochodzenia roszczenia przed sądem.
Odpowiedzialność solidarna poręczyciela
Jeżeli między stronami umowy nie uregulowano tego inaczej, na mocy art. 881 Kodeksu cywilnego, poręczyciel odpowiada wobec wierzyciela jako współdłużnik solidarny. Oznacza to, że wierzyciel może pozwać poręczyciela, samego lub razem z dłużnikiem głównym, o wykonanie całości lub części zobowiązania.
Jeśli jest kilku poręczycieli, ich odpowiedzialność wobec wierzyciela również jest solidarna. Wierzyciel może więc żądać zaspokojenia od wszystkich poręczycieli łącznie, od kilku z nich lub od każdego z osobna.
Przypozwanie dłużnika
Gdy wierzyciel wystąpił przeciwko poręczycielowi z roszczeniem z tytułu poręczenia, poręczyciel powinien bez zbędnej zwłoki zawiadomić o tym fakcie dłużnika i wezwać go do udziału w sprawie (art. 884 § 1 Kodeksu cywilnego). Jeśli wierzyciel wniósł pozew przeciwko poręczycielowi, wezwanie dłużnika do udziału w sprawie będzie stanowiło przypozwanie - element prawa procesowego, opisany w art. 84-85 Kodeksu postępowania cywilnego.
Aby przypozwać dłużnika należy złożyć stosowne pismo procesowe w sądzie, w którym trzeba wskazać przyczynę wezwania do udziału w sprawie i stan sprawy.
Po otrzymaniu takiego wezwania dłużnik ma możliwość przystąpienia do postępowania między stronami umowy poręczenia w charakterze interwenienta ubocznego, aż do zamknięcia rozprawy przed sądem drugiej instancji. Dzięki temu dłużnik może podejmować wszelkie czynności procesowe, dopuszczalne według stanu sprawy, oraz podnosić wszelkie zarzuty, jakie przysługują mu wobec wierzyciela.
Jeżeli mimo wezwania dłużnik nie przystąpi do postępowania, traci on możliwość podniesienia w sporze z poręczycielem zarzutów, które służyły mu przeciwko wierzycielowi, ale nie były znane poręczycielowi i nie zostały przez niego wykorzystane w sporze z wierzycielem (art. 884 § 2 Kodeksu cywilnego).
Zarzuty wobec wierzyciela
Art. 883 § 1 Kodeksu cywilnego stanowi, że poręczyciel może podnieść wobec wierzyciela wszystkie zarzuty przysługujące dłużnikowi głównemu. Nie traci tej możliwości chociażby dłużnik zrzekł się ich albo uznał roszczenie wierzyciela, co gwarantuje art. 883 § 2 Kodeksu cywilnego. W szczególności poręczyciel może podnieść, że:
- nie nadszedł jeszcze termin płatności długu
- zobowiązanie wzajemne nie zostało spełnione przez wierzyciela
- wierzyciel przyczynił się do powstania szkody
- przedmiot świadczenia ma wady
- roszczenie wierzyciela się przedawniło
- wierzyciel został już zaspokojony
Poręczyciel może również podnosić tak zwane zarzuty osobiste - czyli zarzuty przysługujące mu wobec wierzyciela niezależnie od tego, czy przysługują one dłużnikowi głównemu. Może więc powoływać się na wady oświadczenia woli, przedawnienie roszczeń, czy potrącenie.
W razie śmierci dłużnika poręczenie nie wygasa - dług przechodzi na spadkobierców. Po śmierci dłużnika poręczyciel nie może jednak powoływać się na ograniczenie odpowiedzialności spadkobiercy wynikające z przepisów prawa spadkowego (art. 883 § 3).
Skutki spełnienia świadczenia przez poręczyciela w miejsce dłużnika głównego
Zawiadomienie dłużnika o zapłacie długu
Po spełnieniu świadczenia poręczyciel powinien niezwłocznie zawiadomić dłużnika o dokonanej przez siebie zapłacie długu. Ta regulacja, zawarta w art. 885 Kodeksu cywilnego, ma zapobiegać podwójnemu spełnieniu świadczenia na rzecz wierzyciela.
Najlepiej dokonać tego w takiej formie, która umożliwia uzyskanie potwierdzenia, że dłużnik otrzymał zawiadomienie (na przykład list ze zwrotnym potwierdzeniem odbioru).
Poręczyciel nie będzie mógł żądać od dłużnika zwrotu spełnionego osobiście świadczenia, gdy nie dokonał zawiadomienia, a dłużnik zobowiązanie wykonał. Jeżeli dłużnik wiedział o spełnieniu świadczenia przez poręczyciela i mimo to sam też wykonał zobowiązanie na rzecz wierzyciela (a więc działał w złej wierze), poręczyciel może domagać się zwrotu od dłużnika głównego.
Obowiązek zawiadomienia o spełnieniu świadczenia obciąża także dłużnika głównego wobec poręczyciela, jeżeli umowę poręczenia zawarto za wiedzą dłużnika (art. 886 Kodeksu cywilnego). Zawiadomienie może być dokonane w dowolnej formie, najlepiej takiej, dzięki której dłużnik będzie miał potwierdzenie, że zawiadomienie dotarło do poręczyciela.
Gdy dłużnik nie zawiadomi poręczyciela, a poręczyciel wykonał zobowiązanie na rzecz wierzyciela, może on domagać się od dłużnika głównego zwrotu spełnionego świadczenia. Nie może jednak żądać zwrotu, jeżeli działał w złej wierze, czyli gdy wiedział o wcześniejszym spełnieniu świadczenia przez dłużnika głównego.
Roszczenie zwrotne (regresowe) poręczyciela wobec dłużnika
Skutkiem zaspokojenia wierzyciela jest przede wszystkim zwolnienie poręczyciela ze zobowiązania. Dług główny jednak nie wygasa. Poręczyciel, który zaspokoił wierzyciela, wstępuje z mocy prawa w prawa zaspokojonego wierzyciela do wysokości dokonanej zapłaty (art. 518 § 1 pkt 1).
Poręczycielowi przysługuje więc roszczenie regresowe - ma on prawo żądać od dłużnika zwrotu tego wszystkiego, co sam świadczył. Roszczenie poręczyciela do dłużnika o zwrot dokonanego na rzecz wierzyciela świadczenia przedawni się wtedy, gdy przedawniłoby się roszczenie wierzyciela wobec dłużnika.
Jeśli umowa poręczenia obejmowała jedynie część zobowiązania głównego, wierzyciel co do pozostałej części świadczenia ma pierwszeństwo zaspokojenia przed wierzytelnością, która przeszła na poręczyciela wskutek częściowej zapłaty.
Warto też pamiętać o art. 887 Kodeksu cywilnego. Jeżeli wierzyciel wyzbył się zabezpieczenia wierzytelności albo środków dowodowych, ponosi on względem poręczyciela odpowiedzialność za wynikłą stąd szkodę.
Kiedy poręczenie wygasa?
Do wygaśnięcia zobowiązania poręczyciela z tytułu umowy poręczenia dochodzi wraz z wygaśnięciem zobowiązania głównego. Wygasa ono w przypadku:
- wykonania zobowiązania
- potrącenia, zwolnienia z długu, a także odnowienia, chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie poręczenia (art. 498-508 Kodeksu cywilnego)
- skutecznego złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego (art. 467 Kodeksu cywilnego)
- świadczenia w miejsce wykonania
- następczej niemożliwości świadczenia
Zobowiązanie poręczyciela wynikające z umowy poręczenia wygasa również w razie przejęcia długu (w razie wstąpienia osoby trzeciej na miejsce dłużnika), chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie zabezpieczenia (art. 525 Kodeksu cywilnego).
Zobowiązanie poręczyciela może również wygasnąć na skutek innych zdarzeń określonych w umowie. Dopuszczalne jest także zwolnienie poręczyciela z odpowiedzialności. Następuje to poprzez umowę między poręczycielem a wierzycielem.
W przypadku poręczenia za dług, którego termin płatności nie został oznaczony, bądź zależy od wypowiedzenia, poręczyciel nie ponosi odpowiedzialności również gdy wierzyciel mimo żądania poręczyciela nie wezwał dłużnika do spełnienia świadczenia albo nie dokonał wypowiedzenia w najbliższym terminie.
Natomiast umowa poręczenia nie wygasa w przypadku przelewu wierzytelności, o którym mowa w art. 509 § 2 Kodeksu cywilnego.
Przelew wierzytelności polega na przeniesieniu wierzytelności na osobę trzecią. Do dokonania tej czynności nie potrzeba zgody dłużnika ani poręczyciela.
Zobowiązanie poręczyciela trwa również w przypadku innego niż określone w umowie świadczenia w miejsce wykonania zobowiązania. Poręczyciel jest wtedy odpowiedzialny wobec wierzyciela z tytułu rękojmi za wady przedmiotu świadczenia.
Kiedy przedawniają się roszczenia z umowy poręczenia?
Kodeks cywilny nie przewiduje szczególnego terminu przedawnienia roszczeń wierzyciela przeciwko poręczycielowi. Zastosowanie mają więc ogólne terminy przedawnienia roszczeń z art. 118 Kodeksu cywilnego - sześć lat, a dla roszczeń związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej trzy lata. Koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.
Ze względu na akcesoryjność poręczenia poręczyciel może również podnieść zarzut przedawnienia roszczenia wierzyciela wobec dłużnika głównego (art. 883 § 1 Kodeksu cywilnego). Przedawnienie długu głównego pozwala więc poręczycielowi uchylić się od zapłaty, nawet jeśli roszczenie skierowane bezpośrednio przeciwko niemu jeszcze się nie przedawniło.
Poręczenie przez małżonka
Jeżeli poręczycielem jest małżonek, pozostający w małżeńskiej wspólności majątkowej, odpowiedzialność poręczyciela obciąża tylko jego majątek osobisty, a także wynagrodzenie za pracę lub dochody uzyskane z innej działalności zarobkowej oraz korzyści uzyskane z praw autorskich i praw pokrewnych, praw własności przemysłowej oraz innych praw twórcy (ograniczenie takie wynika z art. 41 § 2 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego).
Zgoda małżonka na udzielenie poręczenia
Jeżeli poręczenie zostało udzielone za zgodą małżonka poręczyciela, wierzyciel może żądać zaspokojenia także z majątku wspólnego małżonków (art. 41 § 1 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego). Z tego powodu banki i inni wierzyciele w praktyce często wymagają, aby małżonek poręczyciela wyraził pisemną zgodę na udzielenie poręczenia.
Prowadzenie egzekucji z majątku wspólnego poręczyciela jest możliwe tylko po uzyskaniu klauzuli wykonalności przeciwko małżonkowi poręczyciela z ograniczeniem jego odpowiedzialności do majątku objętego wspólnością majątkową.
Uzyskanie takiej klauzuli wykonalności (zgodnie z art. 787 Kodeksu postępowania cywilnego) jest możliwe tylko jeżeli wierzyciel wykaże dokumentem urzędowym lub prywatnym, że stwierdzona tytułem egzekucyjnym wierzytelność wynika z umowy poręczenia zawartej za zgodą małżonka poręczyciela.
Małżonkowie mogą również udzielić poręczenia wspólnie (oboje występują w umowie jako poręczyciele). Odpowiadają wtedy względem wierzyciela zarówno majątkami osobistymi, jak i majątkiem wspólnym. Jeżeli między małżonkami została ustanowiona rozdzielność majątkowa, udzielenie poręczenia przez jednego z nich nie powoduje powstania odpowiedzialności drugiego małżonka.
Inne rodzaje poręczenia
Podporęczenie
Dopuszczalne jest zawarcie umowy podporęczenia, czyli poręczenia za zobowiązanie poręczyciela (inaczej mówiąc poręczenie za cudze poręczenie albo za innego poręczyciela). Polega ono na tym, że podporęczyciel poręcza za dług poręczyciela.
Umowę podporęczenia zawiera się na tych samych zasadach, co umowę poręczenia cywilnego. Podporęczyciel odpowiada wraz z poręczycielem bezpośrednio wobec wierzyciela. Natomiast roszczenia zwrotne przysługują podporęczycielowi wyłącznie wobec poręczyciela, a nie wobec dłużnika głównego, jak ma to miejsce w przypadku poręczenia cywilnego.
Poręczenie bankowe
Poręczenie bankowe jest regulowane przez Prawo bankowe (art. 80-84 i 87 Prawa bankowego) oraz przepisy Kodeksu cywilnego, na mocy odesłania z art. 84 Prawa bankowego. Zobowiązanie banku może mieć charakter wyłącznie zobowiązania pieniężnego.
Prawo bankowe wprowadza w art. 83 możliwość potwierdzenia poręczenia. W tym przypadku, gdy bank potwierdzi dokonane poręczenie, roszczenia z umowy poręczenia można kierować do poręczyciela, do banku, który to poręczenie potwierdził, lub do obu łącznie, aż do momentu całkowitego zaspokojenia roszczeń wierzyciela.
Termin przedawnienia roszczeń z tytułu poręczenia bankowego wynosi 6 lat od dnia wymagalności poręczenia, zgodnie z art. 87 Prawa bankowego. Do tego stosuje się również zasadę określoną w art. 118 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którą koniec terminu przedawnienia przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego.
Poręczenie kredytowe
W obrocie prawnym funkcjonuje również instytucja poręczenia kredytowego. Dokonuje się go na zasadach dotyczących poręczenia cywilnego przed udzieleniem kredytu dłużnikowi.
W takiej umowie poręczenia poręczyciel zobowiązuje się wykonać zobowiązanie na wypadek, gdyby kredytobiorca nie spłacił kredytu.
Poręczenie wekslowe
Prawo wekslowe w art. 30 dopuszcza również poręczenie wekslowe, zwane awalem. Poręczyciel zabezpiecza w ten sposób zapłatę części lub całej sumy wekslowej.
Takie poręczenie nie ma charakteru akcesoryjnego względem zabezpieczanej wierzytelności. Poręczyciel jest zobowiązany wobec wierzyciela niezależnie od istnienia zobowiązania między wierzycielem a dłużnikiem.
⚖️ Pomoc prawna w Krakowie
Doradzam poręczycielom i wierzycielom oraz pomagam w sporach o zapłatę z poręczenia.